Podstawę pracy stanowi język powojennych przesiedleńców z Nowogródka i okolicy, jak również ich dzieci urodzonych między 1945 a 1956 r. na ziemiach zachodnich. Po kilka osób reprezentuje nowogródzkich emigrantów sprzed pierwszej wojny światowej do USA i po drugiej wojnie światowej do Wielkiej Brytanii. Lista informatorów (w znacznej większości członków bliskiej i dalszej rodziny autora książki) obejmuje ponad 70 osób, przy czym obszerny materiał językowy pochodzi od kilkunastu osób. Część informatorów to ludzie w różnym stopniu dwujęzyczni (polski-białoruski), w kilku wypadkach również trójjęzyczni (polski-białoruski-rosyjski).

Autor przedstawia ustalenia dotyczące obecności w języku mówionym i pisanym przesiedleńców cech północnokresowych z zakresu wybranych zagadnień fonetyki, fleksji i składni. Kresowe formy językowe to głównie archaizmy peryferyjne oraz elementy powstałe pod wpływem kontaktów z językiem białoruskim i językiem rosyjskim. Ukazany jest kilkudziesięcioletni proces integracji językowej przesiedleńców i ich dzieci, tj. dostosowywanie się do norm języka ogólnopolskiego. Zwraca się uwagę na to, że poziom integracji językowej był zróżnicowany – zależał od wykształcenia, środowiska językowego, a także indywidualnej dbałości o kulturę języka polskiego. W końcowej części monografii znajduje się dosyć obszerny (liczący ponad 4200 leksemów) słownik osobliwości wyrazowych przesiedleńców z Nowogródka i okolicy.

Książka powinna zainteresować przede wszystkim badaczy polszczyzny kresowej oraz socjolingwistów.